Izabela Łapińska, urodzona 6 stycznia 1972 roku w Łodzi, to wybitna postać w polskim środowisku artystycznym, będąca zarówno artystką fotograf, jak i filmoznawczynią. Jako profesor sztuki, prowadzi badania oraz działania twórcze, które koncentrują się na kwestiach związanych z cielesnością w kontekście kulturowym.
W ramach swojej działalności artystycznej, Izabela Łapińska nie tylko angażuje się w tworzenie fotografii, ale również intensywnie pisze. Jej teksty koncentrują się na zagadnieniach związanych z fotografią i kinematografią, przy czym szczególną uwagę poświęca problematyce związanej z erotyką, brzydotą ciała, nadużyciami oraz wykluczeniami, które mają miejsce w sferze sztuki.
Życiorys
Izabela Łapińska jest absolwentką liceum plastycznego w Łodzi. W 1996 roku zdobyła licencjat na Wydziale Operatorskim i Realizacji Telewizyjnej Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi. Następnie, w 2001 roku, uzyskała magisterium z kulturoznawstwa, ze specjalizacją filmoznawstwo, na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Łódzkiego. Jej kariera naukowa kontynuowana była w PWSFTViT, gdzie w 2008 roku uzyskała doktorat, a w 2011 roku habilitację w dziedzinie sztuki filmowej, szczególnie w zakresie fotografii. Od 2020 roku funkcjonuje jako profesor sztuki.
Izabela rozpoczęła pracę jako nauczyciel akademicki w 2005 roku. Obecnie jest związana z Wydziałem Organizacji Sztuki Filmowej PWSFTViT w Łodzi, gdzie w latach 2012–2020 pełniła rolę prodziekana ds. kształcenia, a później, w latach 2020–2024, była pełnomocnikiem dziekana ds. nauki i twórczości artystycznej.
Artystka należy do łódzkiej grupy „zeroplus”. Otrzymała stypendium twórcze Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dwukrotnie, w latach 2020 i 2023, na projekt fotograficzno-historyczny pod tytułem „Ślad pamięciowy”. Projekt ten został stworzony z myślą o osobach, które doświadczyły prześladowań, takich jak zesłani na Sybir, ci, którzy byli zmuszani do pracy w III Rzeszy, oraz więźniowie polityczni okresu stalinowskiego.
Życie prywatne
Izabela jest bratanicą Karola Głogowskiego, adwokata oraz działacza opozycji w PRL. Jej zięciem jest znany dziennikarz i podróżnik Tomasz Grzywaczewski.
Dorobek artystyczny
Fotografia
W 1996 roku Izabela Łapińska otrzymała zaproszenie do Paryża od znakomitego francuskiego fotografa Jeanloupa Sieffa, z którym nawiązała długotrwałą relację, trwałą aż do jego śmierci. Jego wpływ na rozwój kariery artystycznej Łapińskiej był nieoceniony.
Artystka jest autorką wielu projektów fotograficznych, które były prezentowane w różnych galeriach i muzeach. Do jej znaczących prac należą: Detale kobiecego ciała, Sensuality, Filmowy defekt samotności, Naga twarz, Idąc miastem, Obraz kliniczny, Merystem, Biopsja, Autopsja oraz Ślad pamięciowy.
Interesujące wystawy zorganizowała w takich miejscach jak: Ancien Cinema w Luksemburgu, Centre Culturel de Rencontre Abbaye de Neumünster w Luksemburgu, Das Kreismuseum Bogenberg w Niemczech, Galerii Sztuki Wozownia w Toruniu, Mazowieckim Centrum Kultury i Sztuki – w Galerii XX1 w Warszawie, Galerii Imaginarium w Łodzi, Muzeum Kinematografii w Łodzi, Muzeum Narodowym w Gdańsku (gdzie miała miejsce wystawa „Design a Sztuka”), Galerii FF (Forum Fotografii) oraz Muzeum Kresów w Lubaczowie, a także w Galerie de l’hotel des Arts w Saverdun we Francji.
Publikacje
Izabela nie ogranicza się tylko do sztuki wizualnej; jest również autorką wielu artykułów naukowych i refleksji poświęconych sztuce oraz człowiekowi. Wśród jej publikacji można wymienić między innymi:
- Obcy/Inny obiekt cielesny w fotografii („Media Kultura Społeczeństwo” 2012–2013, nr 7–8),
- Fotografia w społeczeństwie. Społeczeństwo w fotografii („Kultura i wychowanie” 2015, T. 9),
- Tolerancja wobec nagiej cielesnej brzydoty. Brzydota w fotografii jako prowokacja artystyczna i intelektualna (w monografii Dyskursy i przestrzenie (nie)tolerancji),
- Polskie nagie ciało w fotografii czasu komunizmu (w monografii Zmysłowy komunizm. Somatyczne doświadczenie epoki),
- Creative Act of Expropriation (w monografii Art, ethics, provocation),
- Skóra (wyd. PWSTTviF w Łodzi, limitowana, sygnowana i nagradzana monografia fotograficzna).
W swoim dorobku artystycznym posiada także liczne publikacje fotograficzne, które ukazały się w takich czasopismach jak: belgijski „Objectif”, francuski „PHOTO”, a także w „Camera Obscura”, „Format”, „Pozytyw”, „Akademia”. W latach 2001–2011 współpracowała z łódzkim wydawnictwem „Tygiel Kultury”.
Nagrody
Fotografie Izabeli Łapińskiej zdobyły uznanie w konkursach artystycznych na całym świecie, co świadczy o jej wyjątkowym talencie i oryginalnym podejściu do sztuki. Wiele jej prac zostało docenionych w różnych renomowanych zawodach.
- Srebrna Nagroda w kategorii Nature podczas Budapest International Foto Awards (2019),
- Srebrna Nagroda w kategorii Book na Budapest International Foto Awards (2023),
- Brązowa Nagroda w kategorii Nature w tym samym konkursie (2023).
Izabela zdobyła także prestiżowe nagrody w Julia Margaret Cameron Award – The WorldWide Photography Gala Awards:
- 1. miejsce w kategorii single Architecture & interiors (19. edycja),
- 1. miejsce w kategorii single Landscapes & Seascapes (19. edycja),
- 3. miejsce w kategorii Portrait (16. edycja).
Jej talent zaowocował także srebrnymi nagrodami w kolejnych międzynarodowych zawodach fotograficznych:
- Srebrna Nagroda w konkursie TIFA Tokyo International Foto Awards w kategorii Book Fine Art (2023),
- Srebrna Nagroda w konkursie PX3 Prix De a Photographie Paris w kategorii Book (2023),
- Srebrna Nagroda w konkursie MIFA (Moscow International Foto Awards) w kategorii „Nature-Flower/ Professional” (2021).
W 2024 roku zdobyła Łódzkie Eureka 2023 w kategorii Sztuka za projekt i monografię „Skóra”. Dodatkowo, została finalistką w konkursie 15th Annual International Book Awards IBA w Los Angeles, w kategorii Best Interior Design za swoją monografię Skóra (2024).
Rok 2024 przyniósł jej również srebrną nagrodę w kategorii Nature – Professional w konkursie PX3 Prix De La Photographie Paris.
Przypisy
- IZABELA ŁAPIŃSKA z wyróżnieniem Łódzkie Eureka!. filmschool.lodz.pl, 17.04.2024 r., [dostęp 05.05.2024 r.]
- SKÓRA w Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku!. filmschool.lodz.pl, [dostęp 09.04.2024 r.] (pol.).
- 19th JULIA MARGARET CAMERON AWARD PROFESSIONAL SECTION. thegalaawards.com, [dostęp 23.04.2023 r.]. (ang.).
- 2023 Winners. tokyofotoawards.jp, [dostęp 12.01.2024 r.]. (ang.).
- 2023 Prix de la Photographie Winners. px3.fr, [dostęp 12.01.2024 r.]. (ang.).
- 2024 Prix de la Photographie Winners. px3.fr, [dostęp 14.10.2024 r.]. (ang.).
- 16th JULIA MARGARET CAMERON AWARD RESULTS. thegalaawards.com, [dostęp 12.01.2024 r.]. (ang.).
- 19th JULIA MARGARET CAMERON AWARD PROFESSIONAL SECTION. thegalaawards.com, [dostęp 23.04.2023 r.]. (ang.).
- „Ślad pamięciowy” na trasach biegów w Białymstoku i Wrocławiu. biegpamiecisybiru.pl, 08.02.2023 r., [dostęp 23.04.2023 r.] .
- Ślad pamięciowy. sladpamieciowy.pl, 15.09.2022 r.
- Izabela Łapińska. Ślad pamięciowy. muzeumkresow.eu, [dostęp 23.04.2023 r.] .
- Iwona Muszytowska-Rzeszotek: Zdjęcia Izabeli Łapińskiej w Wozowni. radiopik.pl, 29.04.2018 r., [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Filip Pręgowski: Mam problem z hasłem lokalność. Rozmowa z Anną Jackowską. magazynszum.pl, 27.04.2018 r., [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Izabela Łapińska. Fotografia w społeczeństwie – społeczeństwo w fotografii. „Kultura i wychowanie”. 9, s. 113–120, 2015 r.
- Izabela Łapińska. Naga twarz. ownetic.com, 03.06.2015 r., [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Iwona Muszytowska-Rzeszotek: „Naga twarz” w Wozowni w Toruniu. radiopik.pl, 12.06.2015 r., [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Grupa 0+ istnie w Re:Medium. ownetic.com, 21.01.2015 r., [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Organizacji Sztuki Filmowej. filmschool.lodz.pl, [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Łukasz Guzek: Izabela Łapińska. artysci-lodzkie.pl, [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Prof. dr hab. Izabela Łapińska, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 29.11.2021 r.] .
- Eulalia Domanowska: Izabela Łapińska – Filmowy defekt samotności. galeriaxx1.pl, [dostęp 29.11.2021 r.]. (pol.).
- Justyna Orłowska. Fotografia uwrażliwia. „Magazyn Polskiej Akademii Nauk”. 1/61, s. 60–64, 2020 r.
Pozostali ludzie w kategorii "Kultura i sztuka":
Jan Hencz | Piotr Grajter | Wiesława Kosmalska | Andrzej Bartkowiak (filmowiec) | Włodzimierz Gołaszewski | Robert Jundo | Witold Adamek | Mikołaj Smoczyński | Bolesław Kamiński | Artur Żurek | Zofia Uzelac | Ewa Effenberg-Kaja | Anna Zagórska | Włodzimierz Rudnicki (grafik) | Wiesław Brudziński | Renata Jabłońska | Tadeusz Minc | Tomasz Kozłowicz | Ryszard Dominiak | Izrael LejzerowiczOceń: Izabela Łapińska