Mirosław Cygański

Życiorys

Pod okiem prof. Józefa Dutkiewicza zdobył wykształcenie z zakresu historii na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Łódzkiego. W roku 1966 obronił swoją pracę doktorską na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Natomiast dziesięć lat później osiągnął stopień doktora habilitowanego, bazując na pracy dotyczącej polityki zagranicznej III Rzeszy w latach 1934-1945. W okresie od 1978 do 1997 roku pełnił obowiązki w Zakładzie Stosunków Międzynarodowych Instytutu Śląskiego w Opolu.

Był aktywnym członkiem wielu towarzystw naukowych, w tym Polskiego Towarzystwa Historycznego, przy Oddziale w Łodzi od 1952 roku oraz w Opolu od 1978. Od 1973 roku był także powiązany z Instytutem Zachodnim w Poznaniu, a w swoim obszarze zainteresowań mieścił również Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Opolskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk oraz Bydgoskie Towarzystwo Naukowe. Uczestniczył w pracach Komitetu Badań Polonii PAN oraz Komisji Niemcoznawczej Oddziału PAN w Katowicach. Jego pasją było popularyzowanie wiedzy o historii Łużyczan w Polsce.

Ostatnie chwile swojego życia spędził w Łodzi, gdzie został pochowany na cmentarzu rzymskokatolickim Doły.

Odznaczenia

Mirosław Cygański został uhonorowany szeregiem odznaczeń, które świadczą o jego wkładzie w edukację i działalność społeczną.

• dwukrotnie otrzymał Złoty Krzyż Zasługi,
• został laureatem Złotego Medalu Komisji Edukacji Narodowej.

Publikacje

Mirosław Cygański to autor wielu znaczących publikacji dotyczących historii mniejszości niemieckiej w Polsce oraz problematyki okupacji hitlerowskiej. Jego prace są niezwykle cenne w kontekście badań nad tym okresem historycznym. Oto zbiór jego wybranych dzieł:

• mniejszość niemiecka w Polsce centralnej w latach 1919–1939, Łódź 1962,
• z dziejów okupacji hitlerowskiej w Łodzi, Łódź 1965,
• zawsze przeciwko Polsce. Kariera Otto Ulitza, Warszawa 1966,
• z dziejów Volksbundu (1921-1932), Opole 1966,
• Volksbund w służbie III Rzeszy 1933-1938, Opole 1968,
• hitlerowskie organizacje dywersyjne w województwie śląskim 1931-1936, Katowice 1971,
• hitlerowska V Kolumna w województwie śląskim i krakowskim w 1939 roku, Opole 1972,
• SS w polityce zagranicznej III Rzeszy w latach 1934–1945, Warszawa 1975,
• SS w ruchu narodowosocjalistycznym i w III Rzeszy 1925-1945, Poznań 1978,
• niemieckie grupy etniczno-narodowościowe w państwach Europy środkowo-wschodniej w latach 1945–1988, Opole 1989,
• polityka niemiecka RFN wobec NRD w latach 1969–1989/1990, Opole 1990,
• polityka wschodnia Republiki Federalnej Niemiec w latach 1960/70-1988/89, Opole 1990,
• zachodnioniemiecka lewica demokratyczna w walce o pokojowe oblicze RFN (1950-1989/90), Opole 1990,
• niemieccy z krajów Europy Środkowo-wschodniej w polityce wschodniej Republiki Federalnej Niemiec w latach 1949–1993, Opole 1994,
• terror i zbrodnie SS w okupowanych krajach Europy Środkowo-wschodniej w latach 1939–1945, Opole 1994,
• zarys dziejów narodowościowych Łużyczan, Opole 1995,
• terror i zbrodnie SS w okupowanych krajach (Jugosławii, Grecji, Albanii) oraz w sąsiednich państwach satelickich III Rzeszy (Słowacja i Węgry) w latach 1941–1944/1945: zagłada Żydów i Cyganów w czasie II wojny światowej, Opole 1995,
• zarys dziejów narodowościowych Łużyczan Lata 1919–1997, Opole 1997,
• polityka narodowościowa kierownictwa SS w okupowanych państwach germańskich i romańskich Europy Zachodniej i Północnej w latach 1940–1944/1945, Opole 1998,
• niemieckie mniejszości narodowe w państwach Europy Środkowo-Wschodniej w latach 1945–1995, Opole 2000.

Przypisy